Een reusachtig gebouw in Beaux-Arts stijl, een echte Broadway-ster die uiteindelijk werd gesloopt: het verhaal van het Singer Building leest als een echte tragedie…

Op de hoek van Broadway en Liberty Street, in het hart van het Financial District, stond ooit een silhouet dat je van ver kon herkennen, vooral ’s nachts. Een slanke toren, bekroond met een koepel en een lantaarn, alsof New York zichzelf een vuurtoren cadeau had gedaan…
Het Singer Building (of Singer Tower) ontstond uit een heel nuchtere opdracht: het hoofdkantoor worden van de Singer Manufacturing Company, bekend van de naaimachines. Alleen: in New York kan een bedrijf huisvesten ook betekenen dat je de stad voor altijd verandert! Het project werd geleid door Frederick G. Bourne en ontworpen door architect Ernest Flagg, met een uitgesproken smaak voorde Beaux-Arts stijl en de Frans Second Empire… En dat allemaal in New York!
Een bouw in meerdere hoofdstukken
De geschiedenis van het gebouw ontvouwt zich in fases. Eerst de basis: een eerste gebouw van 10 verdiepingen, gebouwd in 1897–1898. Daarna, de annex vlak ernaast: het 14 verdiepingen tellende Bourne Building, voltooid in 1899. En dan, aan het begin van de 20ste eeuw, het idee dat alles verandert: verbinden, uitbreiden en vooral… de toren durven bouwen!
Tussen 1906 en 1908 wordt het complex een geheel van vier delen, met een verbrede basis en een toren die 27 verdiepingen hoog reikt. Uiteindelijk komt hij uit op 41 verdiepingen, een record voor die tijd! De materialen volgen die ambitie: baksteen, natuursteen en een bijna schaamteloze hoeveelheid terracotta, zonder het decoratieve koper te vergeten. Niet bepaald discreet, maar zó typerend voor die periode…
De hoogste toren ter wereld… heel even!
Bij de voltooiing bereikt de toren een dakhoogte van ongeveer 187 meter, met een spits die piekt op 205 meter. Dat maakt hem op dat moment tot het hoogste gebouw ter wereld! Maar dat is van korte duur, want al het jaar daarop wordt hij onttroond door de Metropolitan Life Insurance Company Tower.
Binnenin: marmer, brons en een uitgesproken gevoel voor spektakel
Het interieur was even flamboyant als de buitenkant, vooral de lobby, het echte pronkstuk. Marmer (waaronder Pavonazzo), brons, medaillons, pleisterkoepels, vergulde details… Een bijna theatrale setting die je het gevoel gaf op een bijzonder belangrijke plek te werken!
En dan was er de moderniteit: 16 liften, waaronder expresliften die voor die tijd een indrukwekkende snelheid haalden. In juni 1908 kreeg het gebouw zelfs een observatieplatform om kilometers ver over New York uit te kijken… tot de toegang uiteindelijk werd gesloten na enkele tragische incidenten…
De verdwijning van een icoon
Hoe iconisch het Singer Building ook was, het ontsnapte niet aan de harde realiteit van Manhattan: de prijs per vierkante meter kent geen sentiment. Vanaf de jaren 1960 explodeert de vastgoeddruk. Het gebouw wordt verkocht en vervolgens bestemd voor een groter, rendabeler en “efficiënter” project. Resultaat: het wordt gesloopt tussen 1967 en 1969.
Het verdween om plaats te maken voor One Liberty Plaza, een toren die in 1973 wordt voltooid en veel grotere vloeroppervlaktes biedt, maar ook een veel banaler silhouet heeft… Het Singer Building was toen zelfs het hoogste gebouw dat ooit gesloopt werd door zijn eigenaars — een triest record…