Zonwerende raamfolie op je ramen plaatsen lijkt op het eerste gezicht zo’n kleine ingreep waar niemand zich mee hoeft te bemoeien. Maar in werkelijkheid… hangt het ervan af!
Door de hittegolven van de laatste tijd informeren heel wat mensen zich over zonwerende folie. De vooruitgang op dat vlak heeft dan ook echte wonderen verricht: deze folies laten nog altijd licht door, maar houden de warmte resoluut buiten! Kortom: het is magisch, het is indrukwekkend… maar is het ook wettelijk? Veel specialisten zeggen van wel. Toch hebben we de wetgeving even onder de loep genomen, want zoals vaak in ons land er is uiteraard niet één eenvoudig antwoord.
Eerst een herinnering: in België komt de vraag naar een stedenbouwkundige vergunning op de proppen zodra een element het buitenaanzicht van een gebouw wijzigt. Het antwoord hangt vooral af van drie elementen: het Gewest, de zichtbaarheid vanaf de openbare ruimte en de visuele impact van de folie!
In Wallonië beslist de gemeente!
Een zonwerende folie die aan de binnenkant van een raam wordt aangebracht, kan bijna onzichtbaar blijven. Maar sommige modellen zijn sterk reflecterend, gefumeerd, spiegelend, ondoorzichtig of gekleurd. In dat geval verandert het uitzicht van de gevel. En dan kan stedenbouw zich ermee gaan bemoeien!
In Wallonië moet je navraag doen bij de dienst stedenbouw van je gemeente vóór je werken uitvoert, zelfs wanneer je te goeder trouw denkt dat er geen toestemming nodig is. Van gemeente tot gemeente krijg je namelijk niet noodzakelijk hetzelfde antwoord.
Brussel: let op zichtbare gevels
In Brussel is de logica vrij duidelijk: buitenwerken kunnen onder bepaalde voorwaarden vrijgesteld zijn van vergunning, maar het vervangen van raamkozijnen is bijvoorbeeld alleen vrijgesteld als de oorspronkelijke vormen behouden blijven en het architecturale uitzicht van het gebouw niet wordt gewijzigd. Ook al is zonwerende raamfolie geen raamkozijn, de redenering blijft van toepassing: wat telt, is het zichtbare effect op de gevel!
Vooral gevels die zichtbaar zijn vanaf de straat liggen gevoelig. Een wijziging aan raamkozijnen kan vergunningsplichtig zijn! Goed nieuws wel: er bestaat een vrijstelling van architect als er geen stabiliteitsprobleem mee gemoeid is. Voor spiegelende of sterk getinte zonwerende folie op een voorgevel is dus voorzichtigheid geboden. Zelfs als het glas hetzelfde blijft, verandert het beeld van het gebouw. En in de stad, zeker in wijken met erfgoedwaarde, is de harmonie van de gevel een aspect dat soms streng door gemeenten wordt opgevolgd!
Het wordt nog gevoeliger als het gebouw beschermd is, op een preservatielijst staat of in een erfgoedperimeter ligt. In zo’n situatie zal een vergunning wellicht nodig zijn.
Vlaanderen: dezelfde logica
In Vlaanderen spreekt men eerder over een omgevingsvergunning. Het portaal Vlaanderen.be verduidelijkt dat je vóór de werken moet nagaan of een vergunning nodig is, vooral wanneer je het uitzicht van een gebouw wijzigt! En dat kan hier effectief het geval zijn…
En in een mede-eigendom?
In een appartementsgebouw kunnen ramen privatief zijn, maar de esthetiek van de gevel is doorgaans een gemeenschappelijke zaak. Ook daar moet je dus misschien de toestemming van de mede-eigendom vragen om de harmonie van het gebouw te bewaren.
Dus: vergunning of niet?
In de meeste gevallen zou er voor een discrete zonwerende folie, die aan de binnenkant wordt aangebracht en weinig zichtbaar is vanaf de openbare ruimte, geen vergunning nodig zijn. Maar dat ligt helemaal anders als de folie het algemene uitzicht van de voorgevel duidelijk wijzigt en het gebouw in kwestie historisch of beschermd is!
De praktische regel is eenvoudig: hoe zichtbaarder de folie vanaf de straat, hoe meer je moet controleren. En hoe ouder, meer beschermd of sterker gereglementeerd het gebouw of de wijk is, hoe noodzakelijker die controle wordt.
Open Immovlan